Testosteron en oestrogeen: de onomkeerbare effecten

Na puberteitsremmers volgt meestal de volgende stap: cross-sekse hormonen. Anders dan remmers zijn de effecten hiervan grotendeels blijvend. Voor ouders is het belangrijk om te weten wat precies verandert — en wat nooit meer terugkomt.

Wat doet testosteron bij een meisje?

Testosteron zorgt binnen maanden voor een lagere stem, meer lichaams- en gezichtsbeharing, groei van de clitoris en vaak het stoppen van de menstruatie. De stemverlaging en de haargroei zijn blijvend: ook als je kind later stopt, keert de oude stem niet terug. Op langere termijn spelen vragen over vruchtbaarheid, baarmoedergezondheid en hart- en vaatstelsel.

Wat doet oestrogeen bij een jongen?

Oestrogeen (vaak met een testosteronremmer) geeft borstvorming, een zachtere huid, minder spiermassa en veranderde vetverdeling. De borstvorming is blijvend. Testosteronremmers en oestrogeen kunnen de vruchtbaarheid onomkeerbaar aantasten. Ook hier zijn er zorgen over botgezondheid en het hart- en vaatstelsel bij langdurig gebruik.

Levenslange medische afhankelijkheid

Cross-sekse hormonen zijn geen kuur maar een levenslange behandeling. Stoppen betekent gezondheidsrisico's; doorgaan betekent decennia aan medicatie en controles. Je kind neemt op zijn vijftiende of zestiende een beslissing die het hele volwassen leven meegaat.

Hoe hard is het bewijs voor de voordelen?

De NICE-review oordeelde dat de kwaliteit van het bewijs voor de psychische voordelen van hormonen bij jongeren laag is. Dat betekent niet dat niemand baat heeft, maar wel dat de zekerheid die soms wordt gesuggereerd, er niet is. Weeg dat mee bij een onomkeerbaar besluit.

Wat kun je als ouder doen?

Vraag om een eerlijk gesprek over onomkeerbaarheid, vruchtbaarheid en het uitsluiten van andere oorzaken. Bekijk ook welke operatieve ingrepen soms volgen, en lees over detransitie en spijt. Een overzicht van risico's per behandeling staat op Transkompas en Genderzorgen.